ahr wijn duitsland

Ahr: het rode wijn paradijs van Duitsland

Langs de oevers van de rivier de Ahr ligt een van de kleinste wijngebieden van Duitsland. Het gebied wordt geroemd om haar rode wijnen en perswijn betitelde het zelfs als pinotparadijs. Voor Wine2Move doe ik onderzoek naar het terroir in het Ahr wijngebied. Helaas kon een wijnreis eerder dit jaar niet door gaan en laat het praktijk gedeelte nog even op zich wachten. Daarom nu eerst een duik in dit dal. Ahr: het rode wijn paradijs van Duitsland.

Wijngebied Ahr

In een eerdere blog over Duitse wijnen heb ik al verteld over de 13 wijngebieden die Duitsland kent. De Ahr is de op twee na kleinste streek van Duitsland. Het gebied omvat circa 539 hectare aan wijngaarden en levert jaarlijks zo’n 34.000 hectoliter wijn op. Bijna 80% van de productie is rood. Veel wijnboeren hebben  een klein wijnareaal en zijn daarom aangesloten bij een wijncoöperatie.

Naast een van de kleinste, is het ook een van de meest noordelijk gelegen wijnstreken. Het is gelegen op zo’n 50 graden NB en dat is op de rand waar wijnbouw mogelijk is. In de Ahr is de gemiddelde jaartemperatuur zo’n 10,4 graden Celsius. Vergelijkbaar met de Bourgogne dat ook bekend staat om haar kwalitatief goede pinot noirs. In de Bourgogne schijnt echter zo’n 1750 uur per jaar de zon, in de Ahr slechts 1480 uur per jaar. Dat dit gebied dus bekend staat om haar rode wijn is best opmerkelijk, omdat we weten dat blauwe druiven vaak meer warmte en zon nodig hebben om te rijpen.

ahr wijn duitsland
Copyright WineFolly

Terroir in de Ahr

Er is iets bijzonders aan het Ahr wijngebied waardoor wijnbouw hier mogelijk is. Er is sprake van een bijzonder micro klimaat. Zo liggen veel wijngaarden direct langs de Ahr. De rivier kronkelt in alle richtingen en speelt een belangrijke rol in de kwaliteit van dit gebied. De monding van de Ahr ligt op zo’n 54 meter boven zeespiegel en profiteert van het opwarmende effect van de Rijn. Door de snelle klimming van de rivier is dit effect echter snel weg, 12 kilometer verder ligt de rivier alweer op 100 meter hoogte. Het wijnbouwgebied Ahr ligt echter ook in de luwte van de Eifel en aan de zuidelijke rand van de Keulse Bocht. Dit tempert het plaatselijke klimaat waardoor het soms bijna een mediterraan karakter krijgt.

Steile hellingen, warme bodem

Het wordt niet voor niets het Ahrtal genoemd. Diep uitgesneden in het grondgebergte worden de wijngaarden beschermd door de kleine ruimte en rotsen. Dit is een natuurlijk scherm tegen de wind waardoor de zon de bodem optimaal kan verwarmen. De hellingen tegen die rivier aan zijn soms zo stijl dat er gebruik wordt gemaakt van terrassen. Het voordeel van die steile hellingen is de invalshoek van de zon. Waar in een warm gebied de hoge hellingen worden opgezocht voor verkoeling, liggen de betere wijngaarden in de Ahr juist laag richting het zuiden. Zo hopen de wijnboeren zoveel mogelijk van die zonnestralen mee te pakken. Vooral aan de linkeroever van de rivier liggen de betere wijngaarden, door gunstige ligging.

Daarnaast speelt de bodem hier ook een grote rol. Het is vulkanisch gesteente met veel leisteen. Een donkere bodem met een bovenlaag van löss zorgt er voor dat de warmte goedt wordt vastgehouden. Zo blijft er ook ’s nachts een zekere balans in temperatuur behouden. Hierdoor kunnen ook druiven die noordelijk zijn gelegen toch goed rijp worden.

ahr wijn duitsland

Pinot noir = Spätburgunder

Lars Daniëls gaf eerder tijdens Wine2Move een masterclass over terroir wijnen. Terroirwijnen komen tot uiting als er een optimale match is tussen de druif en het gebied. In de Ahr is die er zeker, met de spätburgunder. Ruim 60% van de aangeplante druivenrassen is de spätburgunder. Spätburgunder is voor vele ook wel bekend als de pinot noir. Nu zijn er in de Ahr ook weer klonen aangeplant, zodat er een diversiteit aan druiven ontstaat, weliswaar van dezelfde druivensoort. Dit om de kwaliteit en het karakter te waarborgen.

Wat kun je dan verwachten?

Het eerste dat opvalt aan een glas Spätburgunder uir de Ahr is de kleur. Anders dan andere pinot noirs die vaak licht robijn rood zijn zit hier een warme tint in. De wijn heeft aroma’s van donker rood fruit. Kersen, bramen en een aards bosachtig tintje. Ook subtiele kruiden van anijs en kaneel kun je soms terugvinden. Het zijn wijnen met zachte, ronde tannines en een soepele afdronk en een redelijk hoge zuurgraad. De wijnen zijn daarom ook erg lekker als je ze licht gekoeld drinkt, even een half uurtje van te voren in de koelkast.

ahr wijn duitsland

Waar te koop?

Helaas is dat nog niet zo makkelijk. Ik vind hem moeilijk vindbaar in wijnwinkels en webshops. Op de een of andere manier is Duitse wijn nog niet van haar ‘’zoete witte wijn’’ imago onder consumenten. En is er gewoon te weinig vraag naar.. zonde. Hopelijk kan ik deze zomer mijn wijnreisje nog inhalen zodat ik daar genoeg kan proeven.. Dan kom ik zeker bij je terug met meer details over een aantal mooie wijnhuizen. In de tussentijd sta ik natuurlijk open voor tips waar ik een fles Ahr rode wijn kan scoren.

Liefs,

Kirsten

 Meld je aan voor nieuwsupdates zodat je op de hoogte bent van de nieuwste blogs en tips.
rose wijn

Rosé is zoveel meer dan een terraswijn!

rosé wijn terraswijn provence

Rosé all day. Een hippe kreet die ik van de week voorbij zag komen. Ja het voorjaar heeft duidelijk haar intrede gemaakt en we trekken massaal frisse witte én rosé wijnen uit de koelkast. Maar wat is rosé eigenlijk en hoe wordt die wijn gemaakt? Op verschillende manieren en die ga ik je in deze blog uitleggen. Maar ook wil ik graag een misverstand uit de wereld helpen. Rosé is namelijk écht zoveel meer dan alleen maar een terraswijn. Je kunt dit namelijk ook heel vaak top combineren bij diverse gerechten. En de parels komen we vaak, maar niet alleen maar uit de Provence.

How it's made

Rosé is geen lichte rode wijn, en het is ook geen witte wijn met een kleurtje. Al kan je van beide zeggen dat dat toch wél zo is. Rosé is een eigen wijntype en er zijn meerdere methoden om rosé te maken. Je weet dat er blauwe en witte druiven zijn, en dat er van blauwe druiven rode wijn gemaakt kan worden. Dit kan doordat er kleurstoffen in de schil van die druiven zit. Het vruchtvlees van alle druiven is altijd transparant. Dit betekent dus dat je altijd blauwe druiven nodig hebt om een rosé wijn te maken. Afhankelijk van de herkomst wordt vaan de lokale blauwe druif die het daar goed doet gebruikt. In de Franse Provence is dat vaak de grenache maar uit Italië zie je bijvoorbeeld rosés van sangiovese of montepulciano druiven.  Het is voor zover ik weet zelden, maar zeker niet in Frankrijk, toegestaan om rode en witte wijn te mengen om tot rosé te komen. Op die regel is wel één uitzondering: rosé Champagne. Daar wordt namelijk vaak een scheutje rode wijn bij de witte champagne aan toegevoegd. 

Korte inweking met de schillen

De klassieke manier om rosé te maken is de korte inweek methode. De blauwe druiven gaan na de oogst en eventuele ontstelen, na een korte inweking in de pers. Er is dus maar heel weinig en kort contact tussen het druivensap en de schillen, zodat het sap een licht rode kleur krijgt. Als het nog te weinig kleur heeft, kan er wat extra sap van de laatste persingen worden toegevoegd. Daar zit vaak meer kleurstof in. Daarna behandelt de wijnboer de most (druivensap) volledig als witte wijn. De methode wordt ook wel pressurage direct genoemd: directe persing. Dit is de meest gebruikte methode om rosé te maken en wordt o.a. gebruikt voor rosé wijnen uit de Provence, Rhône (Tavel) en de Languedoc. Daar worden namelijk druiven gebruikt die gemakkelijk rijp worden en waarvan de kleurstoffen snel oplossen in het sap.

Afloopmethode: saignée

Bij deze methode maakt het wijnhuis zowel rode en rosé wijn. Vaak is de rosé van dit wijnhuis een bijproduct. De ‘saignée’ is de most die ze laten aflopen met de bedoeling een betere rode wijn te maken. Dat sap voor de rode wijn dat overblijft, is dan erg geconcentreerd van smaak. Het afgelopen sap is licht gekleurd en kan dus worden opgevangen om rosé van te maken. Belangrijk is dat zodra de blauwe druiven in de gisttank gaan, deze eerst nog goed gekoeld worden. Daardoor zal de alcoholische gisting nog niet starten maar kan er wel kleurstoffen worden afgegeven aan het sap. Na circa 24 uur wordt het ingeweekte sap afgetankt. 

Als er te weinig karakter en aromastoffen in die most zitten, dan kan de wijnmaker eventueel een deel van de onvergiste droesem (druivenpulp) persen en dit nog toevoegen. De wijnen worden ‘vins de saignée’ genoemd en zijn vaak erg soepel en fruitig. Je ziet deze methode vooral in streken waar dus de nadruk op rode wijn ligt zoals de Bordeaux en Bergerac. Ook in koelere wijnstreken hebben de druiven een langere inwekingstijd nodig om kleur af te geven waardoor het bijvoorbeeld in de Loire soms noodzakelijk is om deze methode te gebruiken. 

rosé wijn terraswijn provence

Mengen van witte en blauwe druiven

De keuringsdienst van Waarde heeft er eerder een uitzending over gemaakt. Je vindt namelijk vooral uit de nieuwe wereld vaak rosé wijnen die van witte druiven gemaakt zijn. Zoals een sauvignon blanc ‘blush’ uit Nieuw Zeeland. Dit is een wijn die geheel als witte wijn is gemaakt, maar een inimini beetje blauwe druiven bij zijn gebruikt. Het mengen van witte en rode wijn mag niet, maar het mengen van de druiven wel. Je ziet het ook veel in Duitsland waar het Rotling of Schillerwein wordt genoemd. Dit gaat echter voorbij aan alle (Franse) tradities, die hier dus ook absoluut niet over te spreken zijn. De herkomstbescherming die voor bijvoorbeeld Provence is vastgelegd, gaat overigens veel verder dan de vinificatie. Die vereist bijvoorbeeld namelijk ook een minimaal suikergehalte of snoeiwijze om de kwaliteit uit de streek te waarborgen.

Provence: jetset of gewoon steengoed?

Provence staat bekend om haar geuren en smaken, de Provencaalse keuken is er beroemd om. Natuurlijk kennen we het ook van de Cote d’Azur waar in de beroemde plaatsen als Nice en St. Tropez goed vertoeven valt. Mocht je er ooit geweest zijn dan herinner je je vast nog we de velden vol lavendelbollen.  Zo niet, ga er een keer heen! Dikke tip. Maar de Provence is waarschijnlijk het oudste wijngebied van Frankrijk en hofleverancier van de rosé. Een aanzienlijk deel van de wijnproductie wordt daar ook lokaal opgedronken (waarschijnlijk ook door die jetset), maar gelukkig is er ook genoeg in NL te krijgen. 

De wijnen passen bij het klimaat: licht, fris en fruitig. De methode die men er gebruikt is klassiek, maar toch zijn er door kleine verschillen in vinificatie methoden meerdere typen rosé te vinden. Daarnaast heb je net als in ieder ander gebied een onderscheid tussen de appelaties. Zo is er de grote AOP Cotes de Provence  maar is de AOP Bandol wereld beroemd om haar krachtige, volle rosé. De rosé wijnen worden hier vaak gemaakt van de grenache, cinsault, mourvèdre of carignan druiven gemaakt.

rose wijn

Wat eten we erbij?

Bij erg veel zomerse gerechten, passen simpelweg ook vaak zomerse wijnen. Salades, gegrilde calamaris, lamsbout van de BBQ of een oosterse tajine. Rosé is vaak je vriend. Hoe vind je dan de juiste rosé? De truc is na te denken over droog of niet droog, en de kracht van de wijn. Een wat pittiger gerecht als die oosterse tajine vraagt om een wat zoetere tegenhanger. Anders smaakt je wijn naar water met alcohol. Zoete rosé hoeft ook niet, maar zoek bijvoorbeeld een off-dry variant als je voor spicy gaat. 

Maar, 9 van de 10 keer zit je dus gewoon gebakken met een droge rosé. Zeker de Provence stijl zijn vaan licht van kleur en hebben een elegante smaak. Echter is die vaak onverwacht stevig met een lange afdronk als je er iets bij eet. Lastig met die Provence rosé is echter dat er vaak niet zo veel zuren in zitten, wat dus niet lekker matched als je bijvoorbeeld een salade met een citroen of azijn dressing eet.  Vaak zijn die rosés ook niet opgewassen tegen vettige gerechten.  Heb je dus een wat romiger gerecht, dan zou je voor een Italiaanse sangiovese kunnen gaan of iets uit Zuid Afrika. Dat heeft net wat meer tegengewicht bij zo’n vol gerecht. Lees deze blog voor meer tips over wijn spijs combineren.

En dan nog iets..

Nog één laatste ding over rosé. We beoordelen haar vaak op de kleur. Want die kan variëren tot grenadine, zalm en bleek roze. Het zegt echter niets over de kwaliteit, maar dus wél over de methode. Hoe langer er contact is geweest met de schillen, hoe meer aroma’s en kruidigheid in je glas en dus hoe intenser de kleur. Zo zie je maar, rosé is veel meer dan een terraswijn! Santé.

Liefs, Kirsten

 

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

rosé wijn terraswijn provence

Loire

Lans breken gaat door, de Loire deel 2!

In mijn vorige blog heb ik al wat meer verteld over de veelzijdigheid van de Loire, niet alleen de verschillende druiven, maar ook de verscheidenheid van de verschillende AOC’s die zich nabij de rivier de Loire bevinden. Die blog kun je hier terugvinden. Nu gaan we door met andere regio’s binnen de Loire die misschien nog wat minder bekend zijn.

loire

Zo zuidelijk, maar toch Loire!

Cote Roannaise en Cotes du Forez

De Gamay (Noir a Jus Blanc) druif is ooit vergruisd in de Bourgogne en verbannen naar de Beaujolais. Hiermee zeker door de primeur wijnen heel bekend geworden. Maar in de Loire zijn er ook kwaliteitsgebieden die zich voornamelijk richten op deze druif. Op ongeveer dezelfde breedtegraad als de Beaujolais, net wat meer landinwaarts, bevind zich de Cote Roannaise. De Cotes du Forez ligt zelfs nog zuidelijker, nog onder de Cote Roannaise Deze appellaties voor rode en rosé wijnen worden volledig gemaakt van de Gamay druif. De manier van wijn maken is nagenoeg gelijk aan die van de Beaujolais, namelijk vinificatie door middel van koolzuur maceratie. Hierdoor ontstaan wijnen die licht zijn van body, ze zijn laag in tannines en kenmerkend door hun frisse, levendige fruit smaken. Domaine des Pothiers is een goed voorbeeld van een wijnmaker die zich volledig bewust is van de natuur en ook op deze manier wijnen maakt.

Auvergne

Een regio in het midden van Frankrijk, waarbij het landschap wordt gedomineerd door de uitlopers en van de lage bergen van het Centraal Massief. Door de grote hoogte, de meeste wijngaarden liggen op minimaal 400 meter hoogte en het bijbehorende continentale klimaat (dit zorgt voor gemiddeld lagere temperaturen) zijn de wijnen niet te stevig, niet te hartig en ook niet te hoog in alcohol.

Chateaumeillant

Chateaumeillant ligt in de uitlopers van het Centraal Massief en is de coolste wijngaard in de Centre-Loire. Het heeft een continentaal klimaat met warme zomers en koude winters. Wijnstokken worden hier sinds al de 5e eeuw gecultiveerd. De AOC-status werd echter pas in 2010 erkend. De naam Chateaumeillant wordt van oudsher geassocieerd met vin gris (zeer lichtroze) wijnen. Deze zijn gebaseerd op licht geperste Gamay-druiven, maar ook rode wijnen worden hier geproduceerd.

Saint-Pourcain

De wijnen die voorheen geserveerd werden aan de tafel van de koningen van Frankrijk promoveerde pas naar de AOC-status in oktober 2009. In Saint-Pourcain is het toegestaan om witte, rode en rosé wijnen (in die volgorde van belangrijkheid) te maken. De rode wijnen van Gamay en Pinot Noir zijn over het algemeen licht van kleur en smaak. De traditionele druivensoort die wordt gebruikt voor witte Saint-Pourcain wijnen is de lichte Sacy (hier bekend als Tressallier). Chardonnay moet de dominante variëteit zijn en mag aangevuld worden door Tressallier en een optionele maximale 10 procent van Sauvignon Blanc is toegestaan. Tressallier wordt vaak vergeleken met Viognier vanwege het aromatische, licht kruidige profiel.

Cotes d'Auvergne

Cotes d’Auvergne heeft in 2012, in navolging van de andere 2, de AOC status gekregen. Ongeveer 1000 hectare zijn momenteel beplant met wijnstokken. Hier produceert men rode, rosé en witte wijnen (in die volgorde van belangrijkheid). Ze worden voornamelijk gemaakt van Gamay en Chardonnay, hoewel hier nog een deel Pinot Noir wordt geteeld. Ook hier zijn de wijnen relatief licht van kleur en smaak.

loire wijn

Touraine

Ook in het bekendere sub gebied van de Loire, de Touraine, zijn nog appellaties te vinden die misschien niet bij een ieder op het netvlies staat. Daardoor laten we onder andere Vouvray, de beroemdste en meest gerespecteerde appellatie van de Touraine, even voor wat het is.

Cour-Cheverny

In Cour-Cheverny worden relatief gezien echt de onderscheidende wijnen gemaakt van de Romorantin-druivensoort in een groep centrale wijngaarden in de Loire-vallei tussen Tours en Orleans. De Romorantin, een traditionele Franse druivensoort, staat op het punt van uitsterven en wordt nu alleen in de centrale Loire gezien. Elk jaar neemt de beplanting af en verliest het van ‘internationale’ rassen zoals Chardonnay, terwijl de Romorantin hier wel een bijzonder band mee deelt. Gouais Blanc is een van de ouders van beide rassen. Cour-Cheverny wijnen zijn fris en licht aromatisch. Je kunt ze het beste binnen twee jaar na de oogst drinken. Er zijn echter wel uitzonderingen en die ontwikkelen interessante honingachtige en wasachtige tonen als ze ouder worden.

Cheverny

Cheverny is een appellatie voor rode en witte wijnen in het centrale wijngebied van de Loire vallei in Frankrijk. De rode wijnen zijn gebaseerd op Gamay en Pinot Noir. De rode wijnen mogen aangevuld worden met de Cabernet Franc en Côt (de lokale naam voor Malbec). De rosé wijnen moet ten minste voor 60 procent uit Pinot Noir bestaan en mag worden aangevuld met de overige toegestane rode druiven rassen. Witte Cheverny wijnen bestaan voor een meerderheidsbestanddeel uit de Sauvignon. Dit kan een combinatie zijn van Sauvignon Blanc en Sauvignon Gris. Ook zijn de Chardonnay, Chenin Blanc en Arbois toegestaan.

Vendomois

De Vendomois is de laatste van de weinig bekende wijnstreken van de Loire. Dit gebied bestaat uit drie sub gebieden; Coteaux du Vendomois, Coteaux du Loir en Jasnieres. Gelegen op een gemiddelde breedtegraad van 47 graden behoren deze gebieden tot de meest noordelijke AOC’s van Frankrijk, na Champagne en de Elzas. De belangrijkste druivenrassen hier zijn de Chenin Blanc en Pineau d’Aunis.

Coteaux du Vendomois

Coteaux du Vendômois is de appellatie voor rode, witte en rosé (vin gris) wijnen uit 28 parochies ten westen van Vendôme, de stad waarnaar het is vernoemd. Het werd gepromoot naar de AOC status in mei 2001. De wijnen gemaakt onder deze appellatie zijn licht en fris. Niet verrassend, gezien de breedtegraad van het gebied op 47 graden. Rode Coteaux du Vendomois wijnen worden voornamelijk gemaakt van Pineau d’Aunis, maar kunnen ook elementen van Cabernet Franc, Pinot Noir en zelfs Gamay bevatten. De vins gris worden exclusief geproduceerd van Pineau d’Aunis en zijn wellicht de meest interessante wijnen van de AOC.

Coteaux du Loir

Coteaux du Loir is een kleine appellatie voor rode, witte en rosé wijnen uit 22 gemeenten. Er zijn slechts ongeveer 70 hectare wijngaarden. Deze volgen de loop van de rivier de Loir, waarna de titel is genoemd. Dit moet niet worden verward met de grotere, meer beroemde Loire. De laatste ligt 35 kilometer naar het zuiden. Witte wijnen zijn in dezelfde stijl als de buren van Jasnieres en zijn ongeveer 35 procent van de totale productie. Rode wijnen maken ongeveer 45 procent uit van de appellatie. Ze worden geproduceerd uit Gamay, Pineau d’Aunis, Malbec en ‘Cabernet’ – een mix van Franc en Sauvignon. Het zijn door fruit aangedreven wijnen, licht van gewicht en relatief hoog in zuurgraad.

Jasnieres

Jasnieres is een kleine appellatie van witte wijn, waarbij alleen Chenin Blanc mag worden gebruikt. De wijnen variëren van kurkdroog en staalachtig tot ongelooflijk zoet, eventueel gebotrytiseerd. De wijnen kunnen enige gelijkenis vertonen met Savennieres en Vouvray, maar ontberen net een beetje de finesse van deze gebieden. De beste voorbeelden kunnen echter 15 jaar of langer ouderen.

Ga ontdekken en geniet!

Zoals je hebt kunnen lezen zijn er veel onbekende schatten te ontdekken in deze regio, die je op meerdere manieren zou kunnen inzetten. Van gastronomisch tot aan ontspannen borrelen. Ga ontdekken en geniet!

Geniet! – Lars Baak

Lars Baak is gastblogger voor Hart voor Wijn. “Levensgenieter in meerdere vormen, vader van een prachtige dochter en man van super vrouw. Ik houd van koken, reizen, hardlopen en uiteraard wijn. Ik ben besmet geraakt met het wijnvirus en dat heb ik sindsdien niet meer losgelaten. Na SDEN 1, 2 en 3 heb ik inmiddes ook SVH 4 wijn afgerond. Lees mijn proefnotities op Vivino!”

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

corona wijngaard

Corona crisis: komt er dit jaar nog wel wijn oogst?

Corona slaat genadeloos toe. Op de eerste plaats is de impact natuurlijk immens op onze gezondheid. Het vergt enorm veel van de zorgmedewerkers. Ook de Nederlandse economie krijgt er nu al een klap van. We moeten nog maar zien hoe we hier uit komen en hopen dat veel ondernemers het redden. Op de eerste plaats natuurlijk alle horeca die nu noodgedwongen dicht zijn. Maar denk ook aan de bloemen- en planten sector, evenementenindustrie etc. Maar corona slaat ook toe in de wijngaarden. Het is nog maar de vraag of we dit jaar overal goede druiven kunnen oogsten. Lees verder waar de corona crisis inslag kan maken op de wijn oogst.

Lock down

In Frankrijk, Italië en Spanje, de top 3 wijnleveranciers, is de lock down (op dit moment) veel heftiger dan hier. Mensen mogen slechts naar buiten voor een boodschap en er is een avondklok. Behalve als je écht noodzakelijk werk verricht. In Nederland kennen we dat als de vitale beroepen maar in het zuiden is de impact nu al niet te overzien. Er ontstaat meer paniek onder de wijnboeren. Bij kleinere wijnhuizen leven de boeren zelf naast hun wijngaarden, en kunnen ze dus nog wel noodzakelijk werk verrichten. Echter iedereen is ook afhankelijk van hun medewerkers. Als die niet meer naar hun werk durven of mogen, gaat corona hoe dan ook impact hebben op vintage 2020. En misschien zelfs wel eerdere jaren ook.

Eerst zaaien, dan pas oogsten

Veel mensen denken dat de oogst het belangrijkste moment is. Tuurlijk is het een cruciaal moment. Druiven moeten met flinke snelheid naar de persen om de balans tussen zuren en suikers goed te houden. Timing is enorm belangrijk en secuur werken ook. Echter het reilen en zeilen van een wijnbouwbedrijf gaat het hele jaar door. De behandeling van de wijngaard in de periode voor de oogst is echter van cruciaal belang voor de kwaliteit van de wijn. Het is heel belangrijk dat wijnboeren gewoon de wijngaard in kunnen om de aandacht te geven aan de wijnstokken die nodig is voor een goede groei en bloei van de druivenplant.

Groei en bloei druivenstok

De groei en bloei van de druivenstok hebben dus invloed op de uiteindelijke kwaliteit van de druiven. De plant doorloopt ieder jaar verschillende fases. Na de oogst, meestal in september/oktober, gaat de plant eerst rusten. Sapstromen gaan richting de wortels. Het blad valt en de plant lijkt zelfs dood te gaan. Maar als aan het begin van het jaar de grondtemperatuur weer oploopt richting 10 a 12 graden, komt de plant weer tot leven. Als de plant groeit, komen er sapstromen naar boven vanuit de wortels richting de bladeren en vruchten. Hij loopt uit en krijgt bloemetjes. Die bloemetjes raken bevrucht waardoor er groene harde druifjes ontstaan. Die ontwikkelen zich tot druiven waarvan uiteindelijk wijn gemaakt kan worden.

De basis moet nú gelegd worden

Juist in de wintermaanden februari en maart legt de wijnboer de basis voor de wijn van het nieuwe jaar. Er moet gesnoeid worden en de grond wordt bewerkt. De druivenstok is een klimplant. Dat betekent dat hij van nature hard groeit: er komen veel twijgen en bladen. Om het klimmen van die plant een beetje te geleiden worden de takken opgebonden. Hiermee voorkom je wildgroei waardoor er bijvoorbeeld rotting kan ontstaan.

Het is dus heel belangrijk dat de druivenstok twee keer per jaar gesnoeid kan worden, direct na de oogst en nét voor het op gang komen van die sapstromen. En laat dat nou nu nét de tijd van het jaar zijn. Overtollige bladeren en takken moeten weg zodat de druiven ook genoeg zonlicht krijgen. Deze snoei is ook het belangrijkste van de twee en gebeurt daarom vaak met de hand. Het zorgt voor een kleinere oogst maar een veel betere kwaliteit. Daarnaast wordt dus de grond bewerkt. Onkruid en gras wordt geploegd zodat ze later als humus dienen en de grond luchtig houden. Soms worden er bepaalde stoffen aan de boden toegevoegd om de mineraal huishouding in balans te houden.

In april komt de plant tot leven en gaat dus groeien. Het eerste teken van leven is het ‘huilen’ van de druivenstok. Op de plekken waar gesnoeid is, komen de sappen naar buiten. Er ontstaan knoppen die uitlopen. Een periode vol risico’s, want bij vorst kunnen de knoppen kapot vriezen. Maar als er teveel knoppen ontstaan moeten die ook weer worden weggesnoeid, zodat de plant al zijn energie kan gebruiken voor de gewenste uitlopers. Bij wijnbouw is het dus absoluut niet zo ‘hoe meer oogst hoe beter’. Gecontroleerde hoeveelheid is gewenst om complexiteit en kwaliteit te waarborgen.

Coulure en Millerandage

In mei en juni komt er bloei en gaan de druiven groeien. Dit hangt natuurlijk af van de temperatuur in het voorjaar en het druivenras (vroeg of laat bloeiend). In die periode zijn er 2 risico’s. Coulure ontstaat bij koud en nat weer en zorgt er voor dat de bloemetjes gesloten blijven en daardoor niet worden bevrucht. Er ontstaan onregelmatige druiventrossen en die zijn gevoeliger voor ziektes. Millerandage lijkt daar een beetje op, maar gaat nog een stap verder. De bevruchting heeft dan wel plaats gevonden, maar door een slechte kwaliteit van het stuifmeel niet optimaal. De druiven ontwikkelen zich niet goed en blijven onrijp. De periode van de bloei tot oogst duur gemiddeld 100 dagen, al verschilt dit per druivenras en het terroir. De druivenstok groeit in haar laatste periode het hardst. In juli en augustus worden er daarom vaak nog blad gesnoeid zodat die niet teveel van de energie en voeding naar zich toe trekken. Maar tegen de tijd dat dat blad gesnoeid moet worden, is de ellende hopelijk al een stuk minder.

bottelen

2019 komt ook in gevaar

Maart is vaak ook de periode dat de wijnen van vorig jaar, die jong gedronken moeten worden, worden gebotteld. Wijnen die dus niet lange tijd op hout rijpen. Ook dit brengt momenteel problemen met zich mee. Kleine wijnhuizen huren vaak een bottelmachine, maar veel van die verhuurbedrijven zijn nu gesloten. En ook hiervoor is personeel nodig. De vraag is dus of we straks wel van een mooie rosé uit 2019 kunnen genieten, zodra de strandtenten en horeca hier weer open mogen.. Dus of er door de corona crisis dit jaar nog wijn oogst is? Hopelijk wel. Dat het een jaar die we nooit te vergeten? Zeker weten. 

Hopelijk kunnen we de onzekerheid snel achter ons laten en komen er steeds meer positieve berichten omtrent corona. Voor nu, stay safe & healthy en ik hoop je in de toekomst snel te zien bij een wijnproeverij!

Liefs, Kirsten

 

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

spaanse wijn

Spanje. Veel wijn, veel streken, veel variatie.

Afgelopen weekend organiseerde ik de Spaanse Wijnproeverij. Spanje biedt een walhalla van wijnen, die je als wijnliefhebber ontdekt moet hebben. En dan heb ik het niet alleen over Rioja! Door extreme seizoensinvloeden komen er geconcentreerde, spannende wijnen vandaan. In deze blog neem ik je mee naar wijnland Spanje: veel wijn, streken en variatie. 

Een stukje geschiedenis..

De Spaanse wijngeschiedenis is al ruim 3.000 jaar oud. Handelaren uit Afrika zorgden voor de aanplant van de eerste wijnranken rondom de stad Jerez de la Frontera. Nu bekend als het sherrygebied. De Romeinen trokken later het binnenland in via de rivieren en brachten de wijnstok naar een aantal gebieden. Lange tijd werd wijnbouw daarna verboden door de Islamitische Moren, maar toen die in 1942 verdwenen werd de wijnbouw nieuw leven ingeblazen.

Door de jaren heen werd het hele land aangeplant met druivenstokken. Op het gebied rondom Malaga en sherry na, werd de meeste wijn altijd gemaakt voor de Spanjaarden zelf. Maar toen de Franse wijnboeren geteisterd werden door de druifluis kwamen zijn naar Rioja en Navarra. Dankzij de kennis van die Fransen werden er steeds betere wijnen gemaakt en ontstond er export. Tot er ook druifluis in Spanje ontstond en alle wijngaarden gerooid werden. Na de aanplant van resistente wijnstokken en de Spaanse burgeroorlog veranderde het echter pas echt aan het eind van de 20e eeuw. Toen ontstond er handel en werd de wijnbouw gemoderniseerd. De kwaliteit is inmiddels met sprongen vooruit gegaan en wordt steeds populairder.

Spaanse wijn
Copyright WineFolly

Spaans Terroir

Spanje heeft het grootste oppervlakte wijnbouwgrond ter wereld maar neemt in Europa de derde plaats in qua opbrengst (na Frankrijk en Italië). Het gemiddelde rendement is slechts 37 hl per hectera. Dit komt vooral door de grote droogte en vaak nog het achterblijven van moderne vinificatietechnieken. Waar je als Ibiza of Costa toerist het land misschien vooral kent van de playa’s, kenmerkt het landschap zich verder met brede dalen, rotsachtige gebieden, stenige vlaktes en groene landschappen. Spanje heeft na Zwitserland de meeste bergen van Europa.

Door de omvang van het land zijn er ook een aantal diverse klimaatzones terug te vinden. En dat dat veel invloed heeft op de smaak van wijn wist je al als je deze blog las.  ik zei het eerder al Spanje heeft veel wijn, veel streken en veel variatie. In het noordwesten is veel invloed van de Atlantische Oceaan. Het is er guur, koud en er valt veel regen. Rias Baixas en País Vasco zijn het koelst en gespecialiseerd in levendige witte en soepele rode wijnen. Meer naar het zuiden in de Duero vallei komen stevige wijnen vandaan. En natuurlijk het bekendere Rueda gebied voor witte verdejo wijnen.

De oostzijde van het land heeft een mediterraan klimaat met hoge zomertemperaturen. Het valt uiteen in twee grote gebieden. De Ebrovallei is beroemd om zijn robuuste, fruitige rode wijn en rosé. In de kustheuvels worden cava en elegante rode wijnen geproduceerd. Ook ligt het unieke gebied Priorat (onder Barcelona) hier wat bekend is door de bordeaux stijlen. Betaalbaardere varianten vind je ook in het net iets zuidelijker gelegen Montsant of Terra Alta.

In het midden en westen van Spanje liggen grote hoogvlaktes. Die hebben een landklimaat met steenkoude winters en bloedhete zomers mét wel weer koele nachten. De betaalbare wijnen komen vooral uit centraal Spanje, vooral Castilla – La Mancha en delen van Valencia. Vaak wel nog uitstekende kwaliteit. In de meest zuidelijke gebieden wordt de zomerse hitte soms wat getemperd door koele zeelucht. De wijngaarden worden gedomineerd door palomino fino en pedro ximénez, die worden verwerkt in diverse soorten sherry.

Rijpingsklasse

In Spanje is in wetgeving vastgelegd hoe lang een wijn moet rijpen om een bepaalde benaming te verkrijgen. Aan de hand van de rijpingsduur kan je echter ook een stijl vinden die je lekker vindt. Hoe langer een wijn rijpt, hoe meer gerijpte aroma’s zich ontwikkelen en dat maakt de wijn rijker. De volgende opsomming is standaard, aar in sommige streken gelden langere minimale rijpingsperiodes. Joven: wijn rijpt niet of kort op hout. Crianza: 24 maanden gerijpt waarvan minimaal 6 maanden op hout. In rioja en Ribera del Duero minimaal 1 jaar op hout. Reserva: 36 maanden gerijpt waarvan minimaal 12 maanden op vat. Gran Reserva: 60 maanden gerijpt met minimaal 18 maanden op hout. In Rioja en Ribera del Duero zelfs 2 jaar op hout.

wijnaromas

Rode rakkers!

In Spanje kunnen we natuurlijk niet om de blauwe topdruif Tempranillo heen. Ze noemen hem lokaal ook aragonés, cencibel en diverse ‘tinto’ namen. Voor het gemak ;-). Bekend om zijn geur en smaak van rood en zwart fruit met vriendelijke tannines. Dé druif uit Rioja en Ribera del Duero. Garnacha: in Frankrijk ken je hem als Grenache. Worden rosé wijnen van gemaakt en fruitige rode wijnen met kersensmaak. Monastrell: is de leverancier van kruidige, stevige wijnen met rijp zwart fruit. In Frankrijk noemen ze de druif mourvèdre. Bobal: is een druif met veel zuur en tannines en ook geschikt voor rosé of stevige rode wijnen. Mencia: vaak fruitige, kruidige rode wijnen die potentie hebben om te ouderen.

Maar ook veel wit te proeven

Verdejo: vooral uit Rueda gebied. Geeft dankzij de zandgrond wijnen met levendige, citrusachtige aroma’s en een mineralige, ziltige smaak. Albariño: levert fruitige, aromatische wijnen op. Komen vaak uit koelere klimaten van Rias Baixas. Vaak wat herkenbaars grapefruit of perzik. Macabeo: staat ook wel bekend als viura. Fruitige frisse wijnen met zachte zuren. Moscatel: wordt vaak toegevoegd aan een andere druif om er een frissere, aromatischere wijn van te maken. Kan ook in zoete variant komen met veel gerijpt fuit.

spaanse wijn

Het antwoord op Champagne

Het Spaanse antwoord op champagne wordt gemaakt volgens dezelfde méthode traditionelle. Dat betekent kort gezegd dat er een basis wijn wordt gemaakt die vervolgens een tweede rijping op fles krijgt waardoor er koolzuur in de fles ontstaat en gistaroma’s als brioche of toast ontstaan. Hoe dat verder precies zit kun je teruglezen in deze blog ‘hoe word champagne gemaakt’. Cava wordt gemaakt van de inheemse druiven macabeo, xarello en paralleda. De mousserende wijn is een stuk beter betaalbaar dan champagne. Technisch gezien zijn de kwaliteitsniveaus soms vergelijkbaar maar ik vind persoonlijk cava minder complex en vaak wat fruitiger.

Make Sherry great again

Sherry. Je kent het wellicht van je oma en wilt er verder niet te veel van weten. Zonde. Sherry omvat enorm veel diverse stijlen die rijpen in deels gevulde vaten, waar zich schimmel (flor) in ontwikkeld. De flor eet de glycerol in de wijn op. Het resultaat is een soepelere, delicate en ziltige wijn. In tegenstelling tot wat je misschien denkt, is de meeste sherry niet zoet maar nootachtig. Het is een versterkte wijn die voornamelijk wordt gemaakt van witte palomino fino druiven. Die groeien in een kalk witte albariza grond rond Jerez. Manzanilla en Fino sherry’s zijn een goede kennismaking om eens te proberen of natuurlijk de zoetere cream sherry’s of een Pedro Ximénez. Er komt hoe dan ook een aparte blog over sherry want hier moet je echt meer over weten.

Hopelijk heb ik je met deze blog kunnen inspireren om bewust eens wat Spaanse wijnen te zoeken. En dan dus het liefst een keer iets anders dan verdejo, cava of rioja. Al zijn en blijven die natuurlijk ook gewoon héél lekker en goed. Wijnland Spanje en de diverse streken en wijnen die daar vandaan komen zijn geweldig. Vamos!

Liefs, Kirsten

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

Bordeaux

Bordeaux: het meest prestigieuze wijngebied ter wereld

Vorige week maandag bezocht ik de jaarlijkse bordeaux proeverij van het wijnmagazine Perswijn. Bordeaux is een grote én complexe streek in Frankrijk. Bordeaux is klassiek en het meest prestigieuze wijn gebied ter wereld maar wel een gebied wat iedere wijnliefhebber moet leren kennen. In deze blog leg ik meer uit over de achtergrond van Bordeaux, de diverse wijngebieden, regelgeving van de kwaliteit én natuurlijk de UGCB proeverij.

Succes dankzij het terroir

De wijnstreek in West Frankrijk, ligt om de stad Bordeaux en de rivieren Garonne en Dordogne. Die rivieren komen samen in de Gironde. Die rivieren verdelen het gebied in 3 hoofdgebieden. De rechter- en linkeroever en het entre-dex-mers gebied tussen beide rivieren in. De omgeving zelf is alles behalve spectaculair, geen steile hellingen of ruige landschappen. Bordeaux dankt haar succes echter wel aan haar ligging. Aan de Atlantische oceaan die een matigende invloed heeft op de temperatuur. Het wordt er nooit extreem koud maar ook niet heel heet. De bodem is erg arm en bestaat uit kalk, kiezel en klei. Vooral die kiezelhoudende onderlaag is erg belangrijk. Die kan namelijk goed water doorlaten zodat bij veel neerslag de planten niet gaan rotten. Bovendien kunnen de wortels van de druiven hier goed tot de bodem doordringen. Kiezel houdt daarnaast warmte vast, wat erg belangrijk is voor de moeilijk rijpende cabernet sauvignon die hier is aangeplant.

Het terroir van Bordeaux is dus is ideaal voor cabernet sauvignon maar ook voor merlot. Merlot rijpt wat sneller dan cabernet en geeft meer souplesse en rijpe, kruidige smaken. Cabernet sauvignon geeft veel kracht en rood fruit. Toevoegingen in de blends komen soms van cabernet franc of petit verdot. Witte wijnen worden er vooral gemaakt van sauvignon blanc en sémillon. De meeste wijnen worden gemaakt van een assemblage (blend) van meerdere druivenrassen. De samenstelling wisselt veel en hangt af van de oogstresultaten. Oogstproblemen kunnen daarom eventueel gecompenseerd worden met een ander druivenras.

 

Bordeaux
Copyright WineFolly

De gemiddelde omvang van de wijngaarden is ook groot, waardoor de wijnproducten vaak selectief kunnen zijn in welke druiven ze gebruiken. De grote chateaus kunnen daarom eerste, tweede en soms zelfs derde wijnen produceren (qua kwaliteit). Daarnaast kan een wijnhuis dus verschillende stijlen maken omdat zij verschillende stukjes terroir en microklimaat hebben. Ook is er vaak een deel met jongere en een ander deel met oudere druivenstokken. Veel variaties aan wijnen dus waardoor de wijnmaker kan kiezen of hij überhaupt wel een ‘eerste’ wijn maakt in een slecht jaar. Dit alles om de reputatie hoog te houden. Een goed voorbeeld is Château d’Yquem (Sauternes) die alleen in hun beste jaren een eerste wijn maakt.

 

Kwaliteitsindeling en classificatie

Binnen de Bordeaux bestaan er twee indelingen: kwaliteit en classificatie. De kwaliteitsindeling is op basis van appellations en wettelijk vastgelegd. De classificaties zijn ranglijsten die niet wettelijk geregeld zijn maar je wel terug ziet op een etiket. De befaamde Bordeaux wijngebieden kennen dus een strenge regelgeving maar waarborgen daarom een weergaloze kwaliteit.

Ik begin even met de appellations. Bordeaux heeft er 57. Van laag naar hoog als volgt zijn ingedeeld: IGP Atlantique, algemene appellations, district appellations en gemeente appellations. De IGP Atlantique is er pas sinds 2006 en geeft wijnboeren ruimte om wijnen op de markt te brengen die niet aan de strenge eisen voldoen. Zo mogen ze bijvoorbeeld hierbij wél het druivenras vermelden op het etiket. Daarmee kunnen ze beter concurreren met wijnen uit andere gebieden. 

De algemene appellation (AOP Bordeaux en AOP Bordeaux Supérieur) omvat ongeveer de helft en kan dus overal uit de streek komen. De kwaliteit is duidelijk lager dan de wijnen van een district- of gemeente, maar ook toegankelijker in prijs en smaak. Voor de supérieur gelden strengere eisen. De circa 40 district appellations (Médoc, Saint-Emilion, Pomerol) etc. verzorgen iets minder dan de helft van de wijn. De gemeente appellations komen alleen voor op de linker oever en zijn dus onderdeel van een district. Binnen Haut-Medoc zijn er bijvoorbeeld 6 gemeentes die recht hebben op een eigen appellation (zoals Margaux, Saint-Julien).

Bordeaux

En dan nog de classificaties..

Dan zijn er dus ook nog de classificaties. Die verschillen weer per district. In Médoc zijn er de Grand Cru Classés, onderverdeeld in 5 niveaus. Omdat er ook nog wijnen zijn die daar niet binnen vallen, is er nog de Cru Bourgeois. Andere regio’s in de Bordeaux hebben weer hun eigen classificatie systeem opgezet in Saint-Emilion kunnen ze er helemaal wat van, aangezien zij hun systeem regelmatig veranderen. Het hoogste niveau daar is de Premier Grand Cru Classe A, gevolgd door B, Grand Cru Classé en Grand Cru. En je vindt in Saint-Emilion natuurlijk ook de wettelijke AOP.

Left, right, left, right

Links en recht verschilt enorm van karakter, wat zoals vaak door het terroir komt. De linkeroever is onderverdeeld in de Médoc, Haut-Médoc, Graves en Sauternes. Overal staat merlot het meeste aangeplant. Aan de linkeroever bevat de bodem echter meer kiezel waardoor er ook meer cabernet sauvignon staat. Die stijlen zijn te herkennen aan de zwarte bessen en het rode fruit. Sauternes is een bijzonder district. Hier worden namelijk alleen zoete witte wijnen gemaakt: liquoreuze wijnen. Het zijn botrytis wijnen, gemaakt van druiven die zijn aangetast door de edele rotting. Het zijn edel zoete wijnen van uitzonderlijke kwaliteit.

Aan de rechteroever van de Dordogne liggen de bekende gebieden Saint-Emilion en Pomerol. Gezamenlijk wordt dit gebied Libournais genoemd. Rechts ligt ook Fronsac, Bourg en Blaye, minder bekend maar zeker geen mindere wijnen. Aan de rechteroever zit meer kalk in de boden en speelt merlot de hoofdrol. Cabernet franc is hier vaak de tweede druif. De wijnen zijn aardser en rijper van smaak. Ze zijn wat voller, zachter, minder strak en dus ook gemakkelijker drinkbaar dan de linkeroever. 

Het Entre-Deux-Mers gebied ligt dus tussen de Dordogne en Garonne in. De kwaliteit is door haar ligging, lager dan de gebieden uit de linker- en rechter oever. Al verbetert die kwaliteit wel steeds, door hogere plantdichtheid en modernere vinificatietechnieken.

Sauternes

Union des Grand Crus de Bordeaux

Samen met vinoloog in de dop (en naamgenootje) Kirsten bezocht ik dus de Union des Grand Crus de Bordeaux” proeverij. Het was de eerste keer dat ik zo’n ‘serieuze’ proeverij bezocht. Serieus omdat de proeverij enkel voor wijnprofessionals is en er circa 100 top wijnhuizen staan met hun parels van wijnen. Alleen grand cru wijnhuizen zijn uitgenodigd om de wijnen van 2017 te laten proeven. Allemaal wijnen van de hoogste rangordes dus én pas net op de markt gebracht. Dat gebeurt namelijk pas na de nodige houtrijping en finale blend samenstelling (tussen de druivenrassen) als de wijnen dus echt helemaal af zijn.

Tijdens die proeverij stond de discussie over de oogst van 2017 centraal. In april zorgde vorst ervoor dat er op veel plekken meer dan 40% van de oogst verloren ging. Dat drama zette de wijnproducten ertoe aan om van de overgebleven druiven het allerbeste te maken. En dat is in veel gevallen gelukt. Sommige huizen, en dan was dat voor ons vooral Margaux, zijn een stuk minder van structuur dan andere jaren. Daardoor zijn de wijnen echter nu wel sneller drinkbaar. Pessac-Leognan wist ons enorm te verbazen, zeker qua kwaliteit witte wijnen. Pauillac was het hoogtepunt, zo mooi complex en in balans qua fruit, structuur en kruidigheid. En dan natuurlijk de prachtige sauternes die alleen onderling zoveel veel van smaak verschilden en hun eigen typische kenmerken hadden.

Copyright Perswijn

De proeverij komt volgend jaar vast en zeker terug en is echt een aanrader. Overdag als professional maar ’s avonds ook voor consumenten. Dan moet je wel een ticket bestellen, maar dat geld is het dubbel en dwars waard als je weet wat voor unieks je daar allemaal kunt gaan proeven. De befaamde Bordeaux wijngebieden kennen dus een strenge regelgeving maar waarborgen daarom een weergaloze kwaliteit.

Liefs, Kirsten

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

duitse wijn

Duitse Wijn: meer dan Riesling en liebfraumilch

Toen ik nog geen verstand had van wijn en eigenlijk alleen maar zoete witte wijn dronk, kocht ik nog wel eens een fles (of pak) liebfraumilch. Dat moet een teken zijn geweest voor mijn voorliefde voor Duitse wijn. Pas nu ben ik het land echt gaan ontdekken en zó erg dat mijn Wine2Move onderzoek over de Ahr zal gaan. Voordat ik in ga zoomen op dat specifieke inimini wijnbouw gebied, eerst maar eens wat meer achtergrond over Duitse wijn, kwaliteit en de diverse gebieden en stijlen.

Duitsland heeft ongeveer 100.000 hectare wijngaarden, wat bij elkaar kleiner is dan bijvoorbeeld de Bordeaux alleen al. Echter de productie per hectare is hoger. Duitsland is het vierde wijnland van Europa. Er is een grote diversiteit aan Duitse wijnen maar ze hebben wel een aantal gemeenschappelijke kenmerken. Zo is het grootste deel van de wijnen wit. De vinificatie is er opgericht om veel fruittonen te bewaren en er wordt ook minder houtrijping toegepast dan in andere landen. De wijnen kunnen én mogen een lager alcoholpercentage bevatten.

Groter dan je denkt dus

Duitsland kent 13 wijnstreken (anbaugebiete) die zich vooral concentreren zuid westen van Duitsland. Het meest zuidelijkst vind je Baden, Württemberg en Franken. Hier wordt vooral veel rode wijn gemaakt van pinot noir en blaufränkisch. Daarnaast staat Franken ook bekend om de Silvaner in die brede lage flessen. In Rheinessen, Nahe, Rheingau, Pfzalz en Hessische Bergstraβe (centraal Duitsland) is de riesling de koningin. En we kunnen best stellen dat er wereld toppers vandaan komen. De Mosel, Mittelrhein en Nahe liggen westelijk en zijn eveneens ook echter riesling gebieden al vind je daar ook wat meer müller thurgau. Ahr is zoals ik al zei een piep kleine streek en het meest dichtgelegen bij Nederland en staat bekend om haar pinot noirs. Tot slot worden er in het noord oostelijke Sachsen en Saale-Unstrut ook pinot blancs en müller thurgau’s gemaakt.

Binnen al die anbaugebiete zijn overigens ook meerdere bereichs (districten) te vinden, 41 totaal. Een groep wijnwaarden wordt in Duitsland Grosselage genoemd en een enkele wijngaard een Einzellage. Daaraan kun je dus vaak ook herkennen of de wijn door één weingut gemaakt wordt of door een coöperatie die druiven opkoopt bij meerdere boeren.

 

duitse wijn
Copyright WineFolly

De Rijn als verwarming

 

Naast de bekende riesling (en liebfraumilch) worden er dus nog diverse andere druiven verbouwd die het fantastisch doen in het koelere klimaat van Duitsland. Van alle grote wijnbouwgebieden ligt Duitsland het meest noordelijke. De gemiddelde jaartemperatuur schommelt rond slechts 10 graden en de wijngaarden liggen daarom een beetje op de grens van waar wijnbouw mogelijk is. De meeste wijngebieden liggen langs de Rijn en haar zijrivieren, wat weer een positieve invloed op het meso klimaat heeft. Die rivieren werken namelijk als spiegel waardoor er extra warmte wordt terug gestraald naar de wijngaard. De meeste hellingen zijn daar erg steil waardoor de invalshoek van de zon gunstig is. In het najaar trekt er vanuit die rivier nevel op, die de druiven tegen vroege vorst beschermt. Daarnaast is die nevel ook extra gunstig voor de ontwikkeling van de edele rotting.

De noordelijke ligging en het daarbij horende klimaat brengt echter ook nogal wat gevolgen met zich mee. Er is (extra) veel aandacht voor het suikergehalte van de druif. Dat suikergehalte speelt een belangrijke rol in een extra kwaliteitssysteem in de Duitse wetgeving (Prädikatswein). Er is veel onderzoek naar de ontwikkeling van druivenrassen die makkelijk kunnen rijpen zoals de müller thurgau of de dornfelder. Die geven een goed resultaat in koelere gebieden qua opbrengst en suikergehalte. Daarnaast is er veel aandacht voor de vinificatie methoden. Om goede en drinkbare wijnen te maken in koele of nattere jaren. Of als er bijvoorbeeld vorst was op een ongunstig tijdstip voor de wijngaard.

Zoet, zoeter, zoetst

Duitse wijn met kwaliteit, zijn over het algemeen frisse, fruitige wijnen met veel opwekkende zuren. Er komen weinig logge, zware en alcoholrijke wijnen vandaan. Daarom is er veel interesse in het werken met zoetere wijnen. De hoge zuren van Duitse wijnen kunnen namelijk niet gecompenseerd worden door alcohol en daarom is zoet als tegenhanger het enige alternatief. Een Duitse wijn heeft daarom bijna altijd wel een beetje restzoet. Dit komt doordat de wijnmaker de wijn vaak niet helemaal laat uit vergisten. Er bestaan echter ook wel droge wijnen met de aanduiding Trocken op het etiket. Dit mag echter alleen als het zoet maximaal twee gram meer is dan het zuur en maximaal 9 gram is (de zuur plus 2 regel).

Die smaakbepaling staat echter los van de Prädikate, een Duitse bijzonderheid. Dit zijn kwaliteitswijnen (QbA klasse) met wat extra’s. Een Prädikatswein wordt op basis van rijpheid ingedeeld in zes Prädikate. Het gewicht van de most en het tijdstip van plukken bepalen in welke klasse de wijn uiteindelijk valt. Om te bepalen in welke Prädikat de wijn valt, wordt het suikergehalte gemeten. Dit wordt uitgedrukt in graden Oeschle en om in aanmerking te komen voor een bepaalde classificatie moet er dus een minimum hoeveelheid suiker in de druif zijn. Die minimum hoeveelheden zijn overigens verschillend per gebied en druivenras. Het tijdstip van plukken heeft dus een grote invloed op de kwaliteit van het eindproduct.

Kabinett is een fijne wijn van rijpe druiven. Spätlese is later geoogst en daardoor meer intensere smaak. Auslese zijn geselecteerde, uitgezochte druiven, vaak aangetast door edele rotting. Beerenauslese is een zoete wijn die alleen gemaakt mag worden van overrijpe druiven met edele rotting die op meerdere momenten geplukt wordt. Daar boven op is dan nog de Trockenbeerenauslese. Wederom de rijpste druiven met edele rotting echter ingedroogd tot bijna rozijnen voor een honingachtige smaak. Dan is er nog de bijzondere en zeldzame Eiswein. Dat is wijn die gemaakt wordt van druiven die in bevroren toestand geplukt worden bij minimaal -7 graden. Het heft opvallend veel fruitige zuren en toch een behoorlijke zoetheid.

 

eiswein

En dan de kwaliteit nog..

Als je denkt dat het in Frankrijk al ingewikkeld is, de Duitsers kunnen er ok wat van. De basis tafelwijn heet in Duitsland Landwein of Deutscher Wein. De IGP klasse is in Duitsland G.G.U. en de DOP is in Duitsland G.U. De G.U. is dus de Qualitätswein (QbA) en de hierboven beschreven Prädikatswein. Daarnaast zie je op droge wijnen de toevoeging ‘trocken’ om aan te duiden dat het een droge(re) variant betreft. Om de kwaliteitswijnen extra te ondersteunen, kan er nog een extra term worden toegevoegd. Erstes Gewächs en Grosses Gewächs, afgestemd van Premier Cru en Grand Cru. Alleen wijnen van de beste wijngaarden komen in aanmerking voor deze classificatie.

Máár zo’n 200 wijnbouw bedrijven vonden het nodig nog een eigen organisatie op te richten, de VDP. Hun regels zijn strenger dan de officiële wijnwetgeving (QbA etc.) en hebben een eigen classificatie systeem dat vooral gebaseerd is op de Bourgogne. Van hoog naar laag maakt men onderscheid in de Grosse Lage (Grand Cru), Erste Lage (Premier Cru), Ortswein (lokale wijn) en Gutswein (huiswijn). Binnen de VDP wijnen zie je dus nooit Trocken op het etiket, omdat het standaard droge wijnen zijn. Daarnaast zijn er ook VDP’s die zich aan het Prädikantswein classificering houden, maar die zijn dan dus altijd zoet. Je herkent de wijnen van de VDP leden aan een logo met adelaar en druiventros, zie de foto hieronder. Onder de Duitse wijn genoeg kwaliteit en stijlen dus! 

vdp duitse wijn

Wir schaffen das!

Benieuwd of jij wel eens Duitse wijn drinkt en of je al wat kwaliteit hebt kunnen ontdekken. Er is genoeg te vinden in de diverse gebieden en  meerdere stijlen. Ik hoop dat dit je inspireert om wat vaker een riesling of ander mooi glas te bestellen. En voor de echte wijnliefhebbers is een wijntrip naar Duitsland natuurlijk zo gemaakt. Eind maart ga ik richting de Ahr dus daar gaan jullie zeker meer over horen.

Vind je het sowieso leuk om meer over wijn te leren en te (leren) proeven wat jouw favo stijl is? Schuif eens aan bij een wijnproeverij óf neem deel aan de introductie cursus.

 Liefs, Kirsten

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

chardonnay

ChardonNay of Yay? Ode aan de druif!

Bij borrels of etentjes maar ook regelmatig bij wijnproeverijen hoor ik mensen vaak zeggen dat ze niet van chardonnay houden. Dat kan dus niet. Je kunt best stellen dat je niet van een dikke houtgerijpte chardonnay houdt omdat dat je stijl niet is. Of dat je er weinig spannends aan vind. Maar dan heb je gewoon een verkeerde. Chardonnay wordt in zóveel stijlen gemaakt; dat er écht voor iedere wijndrinker wel iets tussen zit dat je kunt waarderen. Als je witte wijn drinkt natuurlijk. Het Chardonnay-Nee principe help ik graag de wereld uit. Lees dus verder waarom je best wat vaker Chardo-Yay mag zeggen tegen een glaasje (of fles) chardonnay. Alles over de chardonnay druif en wijn stijl.

Een ode aan de druif

Chardonnay is geboren in, hoe kan het ook anders, de Franse Bourgogne waar een dorpje ligt dat Chardonnay heet. De vraag is echter of het dorpje niet juist vernoemd is naar dit beroemde druivendras. De druif is een kruising van de Pinot (Noir) en Gouais Blanc (net als de Gamay, Melon en Aligoté). Chardonnay is een van werelds meest populaire druiven en is wereldwijd het meest aangeplant. 

Ze kan worden ingezet voor frisse wijnen, mousserende wijnen maar ook dikke, romige houtgerijpte wijnen. Het is een druif met een gemiddelde zuurgraad en gemiddelde body. Tot zover erg simpel dus. Chardonnay is echter een druif die pas tot haar recht komt tijdens het vinificatieproces en veel aroma’s komen dus pas goed tot zijn recht door bepaalde keuzes die een wijnboer maakt. Een chardonnay kun je ondanks al die aroma’s bijna altijd wel
ontdekken aan een aangenaam gevoel in je mond. Een stevige smaak maar met een frisse touch. Hoe fris een chardonnay ook is zal hij altijd wel een ronder mondgevoel geven dan bijvoorbeeld een sauvignon blanc met veel meer zuren. Ondertaand plaatje van Winefolly zie je goed terug welke aroma’s je in de chardonnay druif en wijn stijl kunt vinden. 

 

Copyright WineFolly

Hout vs. RVS

 

Witte wijn wordt lang niet altijd op hout gerijpt. Enerzijds omdat sommige wijnen gewoon lekker fris en fruitig zijn (en vooral zo moeten blijven) maar ook omdat het niet met alle druiven zo goed combineert. Chardonnay is dol op hout doordat het veel body en structuur heeft. Door de wijn houtrijping te geven komen er prachtige aroma’s vrij én veranderd de structuur van de wijn. Denk maar eens aan zo’n dikke vette chardonnay zoals ik het graag noem. Je krijgt dan echt roomboter en vanille aroma’s maar ook kokos, toffee of crème brûlée kun je proeven. Het geeft ook een heerlijk vol mondgevoel. Vaak komt dit ook door de malolactische gisting die hand in hand gaat bij houtrijping.

Wordt Chardonnay alleen op RVS tanks gerijpt, dan kom je veel meer in de buurt van een sauvignon blanc of pinot gris. Heel erg fris maar wel fruitiger en zachter dan die forse ‘zure’ jongens. Een chardonnay hoeft dan dus helemaal niet naar boter te smaken. Daarnaast heeft de oudheid van dat hout ook nog een rol, hoe jonger het hout hoe intenser die aroma’s worden aangewakkerd.

 

Terroir speelt ook een rol

De ontwikkeling van de druif aan de wijnstok heeft echter ook al een vinger in de pap. Afhankelijk hoe rijp de druiven worden, kan de smaak gaan variëren van citrus en frisse appels tot overrijpe peer en zoete ananas. Het klimaat en de temperatuur spelen daar natuurlijk een gigantische rol in. Uit een koeler klimaat kun je sneller een frisse chardonnay verwachten die naar die lichtere aroma’s neigt, maar bij een warm klimaat komen de tropische aroma’s sneller naar voren. De regio speelt overigens ook een rol bij de zuurgraad die lager wordt bij warmere regio’s. Het verschil kun je overigens ook goed herkennen door een licht gele geur (RVS of uit koel klimaat) of een warmere gele kleur (hout of warmer klimaat). 

Het is over het algemeen een vroeg rijpende druif. De druif heeft een minder lange rijpingstijd nodig heeft dan bijvoorbeeld een viognier die wat langer nodig heeft om rijp te worden. Dat zorgt er dus wel voor dat de betere chardonnays vaak wel uit een koeler klimaat komen. Bij een (te) warm klimaat verliest de chardonnay vaak snel zijn zuren waardoor er wel veel fruit aroma’s worden gemaakt, maar het wordt vaak ook wat lompig. 

Ook de bodem heeft een enorme impact op de smaak van jouw glas chardonnay. De aroma’s passen zich namelijk aan op basis van de bodems
waarom de wijnranken staan. Dit is dan ook de reden dat chardonnay in zoveel
verschillende klimaten en landen verbouwd wordt. Het is een sterke druif die op veel verschillende bodems en weersomstandigheden goed kan groeien. De chardonnay vind het extra prettig als er kalk in de bodem zit. 

Waar moet je dan wezen?

 

Ja, dan vraag je wat. Het gaat er dus in eerste instantie om wat voor wijnstijl je lekker vind. Of waar je zin in hebt… of wat je er bij gaat eten. Ben jij meer een liefhebber van fris en elegant, zoek dan eens naar een Chardonnay uit Frankrijk of Nieuw Zeeland. Chablis of Loire bijvoorbeeld hebben hele frisse chardonnays. In Sonoma Coast Californië of Chili komen ook verassend goede frisse chardonnays vandaan.

Meer zin in zo’n vet glas? Dan kan je nog steeds je hart op halen in Frankrijk door een mooie bourgogne of het Italiaanse puglia. Maar ook in de nieuwe wereld vind je bombastische chardonnays zoals napa valley in Californië, Zuid en Oost Australië. Dan zal je veel meer dat tropisch fruit zult vinden in je glas. Chardonnay speelt trouwens ook een grote rol in champagne. Dus bij deze kun je nooit meer zeggen dat je geen chardonnay lust terwijl je wél graag van champagne drinkt. Oja! Ook in Cava zit veel chardonnay verwerkt.

Wijn spijs

Zoals beschreven zijn er zoveel soorten chardonnay te ontdekken. Je kunt je dus vast voorstellen dat je daarom ook met spijs combineren vele kanten op kan gaan. Maar je kunt ook goed de mist in gaan. In een eerdere blog over wijn spijs combineren legde ik al eens uit dat je kunt kiezen uit contrast of harmonie. Bij chardonnay zou ik persoonlijk voor harmonie kiezen. Een romige, houtgerijpte chardonnay gaat goed bij een romiger gerecht. Risotto, vis- of pasta gerechten met roomsauzen maar ook bij kaas gaat dit erg goed. Een frisse chardonnay gaat dan weer als bijna allemansvriend veel makkelijker met neutralere gerechten. Het gaat prima bij sushi en schaal- en schelpdieren zoals oesters en mosselen. 

chardonnay

Gewoon (weer) gaan proberen dus!

Ik hoop dat je overtuigd bent dat je als witte wijn drinker niet meer mag zeggen dat je géén chardonnay lust. En dat je natuurlijk weer wat vaker zo’n glas besteld om het te proberen en te kijken welke wijn stijl van de chardonnay druif jij wél kunt waarderen. Vind je het sowieso leuk om meer over wijn te leren en te (leren) proeven wat jouw favo stijl is? Schuif eens aan bij een wijnproeverij óf neem deel aan de introductie cursus.

 Liefs, Kirsten

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

loire wijnen

Breek eens een lans voor wijnen uit de Loire

Iedereen kent wel minimaal één wijn of wijngebied uit de regio Loire, genoemd naar de langste rivier van Frankrijk. De bekendste wijnen zijn afkomstig uit de noordelijke Loire regio’s, de Sancerre en de Pouilly-Fumé waar ook prachtige wijnen zijn te vinden. Ik laat mijn licht schijnen op de andere regio’s, die misschien niet bij iedereen even bekend zijn. Er is naar mijn mening haast geen ander wijngebied te vinden waar de wijnen zo divers kunnen zijn. De rivier de Loire ontspringt in de Cevennen (regio Ardeche). De rivier stroomt langs onder andere havenstad Nantes, waar hij in de Atlantische Oceaan uitmondt. Andere grote steden waar deze rivier langskomt zijn Orléans, Tours, en Angers. Orléans ligt op ongeveer 7 uur rijden vanaf Utrecht. De streek staat bekend om de vele kastelen maar heeft dus ook veel verschillende wijnstijlen. Lees verder zodat je dit interessante wijngebied kunt ontdekken én eens iets anders kunt proberen dan de bekendere regio’s.

Atlantische wijnen van Nantais

Deze regio is gespecialiseerd in frisse, lichte, witte wijnstijlen, waarvan de beroemdste Muscadet is. Muscadet, ook bekend als de Melon de Bourgogne, is geen bijzonder smaakvolle variëteit. Zonder zorg in de wijngaard en met aandachtige wijnbereiding lopen de wijnen het gevaar nogal flauw en karakterloos te zijn. Dit geldt met name in hetere jaargangen, wanneer de druiven de neiging hebben organoleptische complexiteit (dat geen wat je kunt waarnemen met reuk en zicht) en hun vitale, karakteristieke zuurgraad te verliezen. Om zoveel mogelijk smaak en karakter uit de druivenmost te halen, blijven veel wijnen weken (of zelfs maanden) op eigen gisten rijpen (sur lie). Wijnen gemaakt met behulp van deze wijnbereidingstechniek worden misschien het best geïllustreerd door Muscadet Sevre-et-Maine Sur Lie.

Vooral rondom Chateau-Thebaud, een cru gebied in de Muscadet Sevre-et-Maine regio, heb je echt bijzondere exemplaren van wijnen. Die hebben een lange rijping op droesem hebben gehad, (36-48 is gebruikelijk) waardoor de zuren, romigheid en finesse samen komen. Dit soort wijnen kun je al vinden tussen de 15 en 20 Euro per fles. Ze zullen gastronomisch goed samen gaan met zeevruchten maar bijvoorbeeld ook met sushi. Ook ben ik van mening dat dit een mooi alternatief is voor een aperitief.

loire wijnen

Anjou, meer dan alleen rosé

Wie kent het niet (of z’n ouders), de lichtvoetige rosé uit Anjou met een flink restzoetje. De was vaak niet aan te slepen en de schappen van de supermarkten stonden er vol mee. Maar deze regio heeft prachtige wijnen van een heel andere orde. De Chenin Blanc voor wit en de Cabernet Franc spelen voor mij in deze regio de hoofdrol. De Chenin Blanc laat zich hier van twee gezichten zien, strak en droog en zoet en vol.

De droge variant wordt met name aan de noordkant van de rivier de Loire gemaakt, in het gebied Savennières. De wijnen de hier vandaan komen zijn, als gevolg van de opbrengstbeperkingen opgelegd door de wetten van de appellatie, zeer geconcentreerd en kunnen verrassend lang ouderen. Veel consumenten vinden de meest gestructureerde wijnen, in hun jeugd, te intens staalachtig en scherp. Dit karakter verdwijnt na een aantal jaar flesrijping. De beste voorbeelden hebben waarneembare mineraliteit en de rijpste zelfs een honingachtige tint. Er zijn hiervan al goede exemplaren te vinden van rond de 20 Euro. Persoonlijk vind ik de wijnen van Domaines des Baumard en Nicolas Joly prachtige voorbeelden. Daarvoor moet je wel iets dieper in de beurs tasten. Deze wijn kun je uitstekend combineren met zalm, kalfsoester of wanneer hij echt nog jong is met oesters.

Beter dan Sauternes?

Aan de zuidkant van de rivier, in de Coteaux du Layon en zijn noordelijke buur Coteaux de l’Aubance, worden wijnen  van Chenin Blanc druiven (of Pineau de la Loire zoals deze wijn lokaal bekend staat) gemaakt. Ze behoren tot de meest luxueuze zoete wijnen die overal in Frankrijk worden gemaakt. Hoewel minder beroemd dan Sauternes, worden ze zeer hoog gewaardeerd door liefhebbers en kenners. Binnen deze regio zijn er twee gemeenten is geïdentificeerd als de bron van deze bijzonder fijne zoete wijnen. Als gevolg hiervan hebben ze hun eigen onafhankelijke benamingen verdiend. Ook hebben ze het recht om hun dorpsnamen toe te voegen als onderdeel van de benaming van de appellatie ( Quarts de Chaume en Bonnezeaux). 

Persoonlijke favorieten producenten zijn Moulin Touchais, een wijnmaker die een eeuw garantie geeft op z’n wijnen. Leuk voor als je bijvoorbeeld een wijn uit een geboortejaar wilt geven aan iemand. Dan heb je een zeer grote kans dat deze echt goed te drinken is. Of Domaine Jo Pithon. Deze wijnen kun je goed combineren met blauwe kazen of de tarte tatin. Vergeet ook niet dat dit goed te combineren is met terrines van gevogelte of ganzenlever.

loire wijnen

En er is meer..

De klassieke rode Saumur wordt grotendeels van Cabernet Franc gemaakt. Tot een klein percentage zijn de Cabernet Sauvignon en / of Pineau d’Aunis toegestaan in de blend, maar zonder twijfel is Saumur’s wijnras de Cabernet Franc. De beste wijnen binnen Saumur worden gemaakt in de Saumur-Champigny, een specifieke appellatie gebaseerd op acht dorpen in de buurt van de stad Saumur. Ze zijn meestal licht of medium van kracht, en worden gekenmerkt door frisse zuren en voorwaartse, licht kruidige, bessenfruitaroma’s. Het gebrek aan body betekent dat ze ondanks hun natuurlijk zuren het best kunnen  worden geconsumeerd binnen vijf tot tien jaar na de oogst, uitzonderingen daargelaten. Domaine des Roches Neuves maakt uitstekende wijnen. Speelt geld geen rol, probeer Clos Rougeard te pakken te kunnen krijgen. Deze wijnen zijn goed te combineren met gevulde paprika’s of denk aan gevogelte, zoals eend of duif.

Saumur zelf staat eigenlijk meer bekend om de mousserende wijnen. De druivensoorten die worden gebruikt om deze mousserende wijnen te maken, zijn vrijwel dezelfde als die voor de stille wijnen. De witte mousseux blanc is grotendeels gebaseerd op Chenin Blanc, vaak met een toevoeging van Chardonnay. Voor de roze mousseux rosé kan een verscheidenheid aan rode wijndruiven aan de mix worden toegevoegd. Meestal Cabernet Franc en Cabernet Sauvignon, maar ook Gamay, Grolleau en Pineau d’Aunis.  De stad ligt op een heuvel van zandgele rotsen, hieronder zijn vele kilometers van ondergrondse kelders. Dit levert een koele, gemodereerde omgeving op, perfect voor het bewaren van méthode traditionelle wijnen tijdens hun droesemrijping. Goede producenten zijn Bouvet-Ladubay en Gratien & Meyer. Lekker als aperitief en (voordeliger) alternatief voor Champagne.

loire wijnen
Copyright @ Wine Folly

Genoeg te ontdekken dus

Zoals je merkt is er heel veel te ontdekken in de Loire. Er is nog maar een klein deel besproken en al zoveel onderscheidend en divers aan te stippen. Hierna gaan we door naar de regio’s Touraine, denk aan een gedeelte bij de Auvergne (ja dat hoort administratief ook bij de Loire), plus de onderbelichte onderdelen van de boven Loire (Quincy, Cote Roannaise en Cotes du Forez) en Vendômois, waarover ik in deel 2 meer zal uitleggen.

Geniet! – Lars Baak

 

Lars Baak is gastblogger voor Hart voor Wijn. “Levensgenieter in meerdere vormen, vader van een prachtige dochter en man van super vrouw. Ik houd van koken, reizen, hardlopen en uiteraard wijn. Ik ben besmet geraakt met het wijnvirus en dat heb ik sindsdien niet meer losgelaten. Na SDEN 1,2 en 3 ben ik overgestapt op SVH 4 wijn te gaan volgen. Deze hoop ik binnenkort af te ronden.”

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!

de kleine schorre

Hier aan de kust, de Zeeuwse kust..

In Nederland wordt steeds meer én kwalitatievere wijn gemaakt Dat er echter ook in Zeeland bijzonder goede wijn gemaakt kan worden, was voor mij toch wel een ontdekking. Zeker toen ik De Kleine Schorre ontdekte. De wijnhoeve De Kleine Schorre zit aan een boerenlandweg  in het kleine dorpje Dreischor op Schouwen Duivenland. Vorige week was ik er op bezoek voor een rondleiding en proeverij van Nederlandse wijn bij De Kleine Schorre.

Hollandse trots

Wijnhoeve De Kleine Schorre bestaat inmiddels al sinds 2001. Toen besloten de eigenaren om van algemeen landbouwbedrijf (vooral aardappelen) over te stappen naar wijnbouw. Nu is het telen van aardappelen vast ook een vak apart, maar om een kwalitatieve wijn te kunnen verbouwen moet je toch wel wat verstand hebben. Daarom hebben de eigenaren van de Kleine Schorre de samenwerking opgezocht met een gerenommeerd wijnbedrijf uit Luxemburg, Cep d’Or. Ze noemen het zelf ook wel het leerbedrijf. Nog steeds gaat men regelmatig die kant op om van elkaar te leren hoe de oogst en wijnbouw de komende jaren nog beter kan worden.

In samenwerking met het leerbedrijf is een strenge selectie van mogelijke druiven gemaakt die perfect zouden groeien en rijpen in het Zeeuwse klimaat. Daarbij is natuurlijk gekeken naar een aantal criteria. Uitgangspunt is geweest dat de wijnen perfect moeten aansluiten met de Zeeuwse keuken. En nee, dan heb ik het niet over die heerlijke bolussen, maar over de mosselen, Oosterschelde kreeft, oesters en andere schaal- en schelpdieren.  Allemaal gekenmerkt door die typische ziltigheid van de zee. Druivenrassen die daar perfect mee samen gaan zijn de pinot gris, pinot blanc, rivaner en auxxerois.  Hoewel Zeeland de meeste uren zon heeft in Nederland, is het (nog steeds) niet warm en zonnig genoeg voor het maken van rode wijn.

de kleine schorre

Genoeg te proeven!

Alle wijnen worden ook vergist en gebotteld op de wijnhoeve zelf. Het grotendeel van de wijn kent alleen een vergisting op RVS en behoudt veel frisheid. Een klein deel (de barrique varianten) rijpen zo’n 9 maanden op eikenhout. Toen ik er in januari 2020 was, zat de oogst van 2019 nog op de tank. Alle #liter van 2019 is echter op voorhand al verkocht. De opbrengst van 2019 is overigens een stuk lager dan 2018 door een storm in het voorjaar. Van 2018 zijn de klassieke stijlen van het huis allemaal al op en/of verkocht, op een aantal bijzondere na.

Zo proefde ik de Reserva Pinot Gris en de gewürztraminer. De Reserva Pinot Gris is een frisse droge witte wijn, vol steenfruitje, een bittertje en de bekende ziltigheid. De gewürztraminer is heel bijzonder. Er worden alleen in goede jaren circa 400 flessen gemaakt. Heel erg knap om in een koel klimaat als Nederland, met de zeelucht, zo’n goed gerijpte gewürztraminer te kunnen produceren, met een mooie balans van zuren en zoetheid en natuurlijk ook de bekende rozen en lychee aroma’s komen terug in dit glas. Er wordt ook een Brut de Zélande gemaakt die ik helaas (nog) niet geproefd heb. Een mousserende wijn (van Nederlandse druiven), die op het leerbedrijf in Luxemburg de traditionele champagne gisting krijgt met een aantal jaren flesrijping.

de kleine schorre

Hollandse trots

Inmiddels zijn er zo’n 45.000 wijnstokken aangeplant verspreid over 10 hectare. In de boerenschuur zit de kelder en het proeflokaal. Tijdens de oogst doet De Kleine Schore een beroep op vrijwilligers om de druiven te plukken. Iets waar ik me voor dit jaar zeker voor heb aangemeld. De Kleine Schore behoort tot een van de grootste wijngaarden van Nederland en wint dus ook steeds meer aan bekendheid. Wellicht als je de luxe hebt mogen ervaren om met KLM businessclass te vliegen heb je hem al eens geproefd, want KLM schenkt al sinds 2006 deze wijn in de businessclass.

Wijnhoeve De Kleine Schorre is door 6 Zeeuwse ondernemers opgebouwd tot bekend wijnbedrijf. Wat mij als oud- MKB adviseur dan weer enorm interesseert is de structuur die ze hebben gekozen. Naast de aandeelhouders zijn er namelijk ook certificaathouders, de zogenaamde vrienden van de wijnhoeve. Een soort vorm van crowdfunding is opgezet om te groeien tot het succesvolle bedrijf dat het nu is. Natuurlijk dankzij financiële steun maar ook zeker via het netwerk. Om dit succes uit te breiden heb je de mogelijkheid om zelf ook vriend te worden, door 10 wijnstokken te leasen voor een bepaalde periode.  Naast dat je de Nederlandse wijnbouw hiermee stimuleert, ontvang je ieder jaar twaalf flessen wijn van de nieuwe oogst.

de kleine schorre

Dikke tip!

Doordat ik eerst wijn kocht in de winkel kreeg ik vouchers voor gratis proefglazen die ik natuurlijk niet kon afslaan. Het is echt een aanrader om daar is langs te gaan voor een bezoek en proeverij van nederlandse wijn bij De Kleine Schorre. 

De Kleine Schorre organiseert ieder eerste weekend van augustus een gezellig wijnfeest  (met camper gelegenheid). Ook is De Kleine Schorre een officiële trouwlocatie (je hoeft dus niet meer naar Toscane om tussen de wijnranken te trouwen!) én hebben ze een heel leuk restaurant. Een must voor iedere NL wijnliefhebber om hier een keer naar toe te rijden. Echt een aanrader! Dus ik zou zeggen.. allemaal snel Nederlandse wijn gaan proeven bij De Kleine Schorre!

 Liefs, Kirsten

Ps. Wil je voortaan op de hoogte blijven van alle nieuwe blogs? Meld je hieronder aan!